Bir hakkımızda sayfasının işe yarayıp yaramadığını anlamanın hızlı bir yolu var: sayfadaki marka adını silip yerine rakibinizin adını yazın. Metin hâlâ doğru okunuyorsa, o sayfa kurumunuzu tarif etmiyor demektir. Türkiye'deki kurumsal sitelerin büyük bölümünde bu değişiklik hiçbir cümleyi bozmaz, çünkü sayfa baştan sona sıfat taşır: öncü, yenilikçi, müşteri odaklı, çözüm ortağı.
Sayfanın asıl görevi başka. Google'ın arama kalitesi değerlendiricileri için hazırladığı kılavuz, bir siteyi anlamaya çalışırken atılacak ilk adımı açıkça tarif eder: siteden kimin sorumlu olduğunu ve sayfadaki içeriği kimin ürettiğini bulmak. Kılavuz, çoğu sitede bu bilginin "hakkımızda" veya "iletişim" sayfalarında bulunduğunu söyler. Yani hakkımızda sayfası bir tanıtım yüzeyi değil, kimlik kaydının duruyor olması beklenen yerdir.
Bu ayrım, sayfanın nasıl yazılacağını baştan değiştirir. Kimlik kaydı övgüyle değil, kontrol edilebilir bilgiyle kurulur.
Değerlendiricinin sorduğu asıl soru
Kalite değerlendirici kılavuzu, siteyi tanıma bölümünde iki şeyin net olmasını bekler: hangi kişi, şirket, kurum veya kamu kuruluşu siteden sorumludur ve değerlendirilen sayfadaki içeriği kim üretmiştir. Forum ve sosyal medya gibi ortamlarda takma ad kabul edilebilir bir tanımlayıcıdır, çünkü orada kimliğin gizlenmesinin makul bir gerekçesi vardır. Ticari bir sitede aynı esneklik yoktur.
Kılavuzun daha az konuşulan ikinci kuralı çok daha belirleyicidir. Değerlendiriciden yalnızca sitenin kendisi hakkında söylediklerini okuması değil, site dışındaki bağımsız kaynakların ne dediğine bakması istenir. İkisi çelişirse bağımsız kaynaklar esas alınır. Bu tek cümle, hakkımızda sayfasının stratejik konumunu tersine çevirir: sayfa, güvenin kazanıldığı yer değil, iddiaların dışarıdan kontrol edilebilir hale geldiği yerdir.
Burada sık yapılan bir abartmayı da düzeltmek gerekir. Değerlendiricilerin verdiği puanlar sıralamayı doğrudan belirlemez. Google, değerlendiricilerin sayfaların nasıl sıralanacağı üzerinde kontrolü olmadığını ve verilerinin sıralama algoritmalarında doğrudan kullanılmadığını yazar. Kılavuzun değeri başka: sistemlerin ödüllendirmeye çalıştığı niteliklerin insan diliyle yazılmış hali olması. Hakkımızda sayfasını "puan artırma" aracı gibi kurmak yanlış hedeftir; sayfayı kurumun tanımlanabilirliği için kurmak doğru hedeftir.
Misyon vizyon duvarı neden hiçbir şeyi kanıtlamaz
Jenerik kurumsal dil, bilgi taşımadığı için değil, çürütülemez olduğu için işe yaramaz. "Müşteri memnuniyetini önceliğimiz olarak görüyoruz" cümlesinin doğru ya da yanlış olduğunu test edecek bir yol yoktur. Test edilemeyen ifade, okuyucu için de sistemler için de sıfır ayırt edicilik taşır.
Kılavuz bu noktada daha sert bir uyarı içerir. Sitenin kendisi hakkında verdiği bilginin abartılı veya hafifçe yanıltıcı görünmesi, sayfa kalitesini düşüren bir işarettir. Örnek olarak, olduğundan büyük gösterilen ya da yalnızca ziyaretçiyi etkilemek için eklenmiş deneyim ve uzmanlık iddiaları sayılır. Değerlendirmenin içeriğin kendisine, itibar araştırmasına ve doğrulanabilir belgelere dayanması gerektiği, sitenin "ben uzmanım" beyanına dayanmaması gerektiği ayrıca belirtilir.
Pratikte bu şu anlama gelir: bir cümle ne kadar iddialıysa ve doğrulama yolu ne kadar zayıfsa, sayfaya katkısı o kadar negatiftir. "Sektörün lideriyiz" ifadesi, arkasında karşılaştırmalı bir ölçüm olmadığında güven üretmez, tersine sayfanın geri kalanındaki bilgiyi de şüpheli hale getirir.
Bir cümlenin kanıt değeri taşıdığı nasıl anlaşılır
Hakkımızda metnini yazarken kullanılabilecek üç elek var. Üçünü birden geçemeyen cümleler sayfada yer kaplamaktan başka iş yapmaz.
- Özne eleği. Cümlenin öznesi kim? "Ekibimiz", "biz" ve "firmamız" özne değil, boşluktur. Adı, unvanı veya tüzel kimliği yazılabilen bir özne varsa cümle bilgi taşımaya başlar.
- Değiştirme eleği. Marka adını rakip bir markanın adıyla değiştirin. Cümle hâlâ doğruysa o cümle sizi tarif etmiyordur. Bu elek, kurumsal şablon dilini birkaç saniyede ayıklar.
- Dış doğrulama eleği. Okuyucu bu iddiayı sitenizden çıkıp nereden kontrol eder? Ticaret sicili kaydı, meslek odası veya baro kaydı, üniversitenin akademik kadro sayfası, sertifikayı veren kurumun doğrulama ekranı, bağımsız bir yayında çıkan haber, üçüncü taraf değerlendirme profili. Kontrol yolu gösterilemiyorsa elinizdeki şey kanıt değil beyandır.
Üçüncü elek, kılavuzun bağımsız kaynak kuralının doğrudan uygulamasıdır. Beyanla kanıt arasındaki fark, sayfanın ziyaretçiyi dışarı çıkarmayı göze alıp alamamasıdır.
Ne kadar bilgi yeterli sorusunun cevabı sabit değildir
Hakkımızda içerikleri genellikle tek bir standart varmış gibi yazılır: her siteye adres, telefon, ekip, kuruluş hikayesi, ödüller. Kılavuz bunu böyle kurmaz. İhtiyaç duyulan iletişim bilgisinin türü ve miktarının sitenin türüne bağlı olduğunu söyler. Para işleyen siteler için iletişim ve müşteri hizmetleri bilgisi kritik kabul edilirken, mizah sitelerinin çevrimiçi bankacılık düzeyinde bir bilgi seti sunması beklenmez.
Doğru soru "her şeyi koydum mu" değil, "bu sayfa ziyaretçiden ne istiyor" sorusudur. İstenen şey büyüdükçe kimlik kanıtı eşiği yükselir.
| Sitenin ziyaretçiden istediği | Ziyaretçinin üstlendiği risk | Beklenen kimlik kanıtı tabanı |
|---|---|---|
| Sadece okuma (blog, hobi, kişisel site) | Zaman | İçeriği kimin ürettiği ve en az bir ulaşım kanalı |
| İletişim formu veya teklif talebi | Kişisel veri ve zaman | Tüzel kimlik, sorumlu kişi, fiziksel erişim bilgisi |
| Üyelik ve parola oluşturma | Hesap güvenliği, kişisel veri | Yukarıdakiler ve veri işleme açıklamaları |
| Ödeme ve sipariş | Para | Yukarıdakiler, müşteri hizmetleri kanalı, ödeme, değişim ve iade koşulları |
| Sağlık, finans veya hukuk kararı | Sağlık, mali durum, hukuki sonuç | Yukarıdakiler ve içerikten sorumlu kişinin doğrulanabilir yetkinliği |
Kılavuz alışveriş siteleri için ayrıca ödeme, değişim ve iade politikalarının aranmasını ister ve bunların çoğunlukla müşteri hizmetleri başlığı altında bulunduğunu belirtir. Yani e-ticarette hakkımızda sayfası tek başına yeterli değildir; kimlik bilgisi ile ticari koşulların birlikte bulunabilir olması gerekir.
YMYL sitelerinde eşik neden yukarı kayar
Sağlık, mali durum, güvenlik veya toplumsal refah üzerinde belirgin etkisi olan konular Google'ın tanımıyla YMYL kapsamındadır. Google, bu konularda güçlü deneyim, uzmanlık, otorite ve güvenilirlik işaretleri taşıyan içeriğe daha fazla ağırlık verdiğini yazar. Aynı dokümanda bu dördü arasında güvenin en belirleyici bileşen olduğu ve diğerlerinin güveni beslediği belirtilir.
Değerlendirici kılavuzunda eşik somut biçimde tarif edilir. Ödeme işlevi sunan veya finansal işlem yapan sayfalar, müşteri hizmetleri ya da iletişim bilgisi yetersizse düşük puan alır. YMYL konularındaki ve yüksek güven gerektiren sayfalar, siteden kimin sorumlu olduğuna dair bilgi yetersizse yine düşük puan alır. Hassas veri işleyen bir YMYL sitesinde site veya içerik üreticisi hakkında hiçbir bilgi yoksa, kılavuz doğrudan en düşük puanı işaret eder.
Bu nedenle YMYL sitelerinde hakkımızda sayfası kurumu anlatmakla bitmez. İçeriğin hangi uzman tarafından üretildiği ve gerektiğinde kim tarafından denetlendiği de kimlik zincirinin parçasıdır. Sağlık ve finans içeriklerinde bu denetim katmanının nasıl kurulacağı ayrı bir konudur ve YMYL için inceleme bilgisi yazısında ele alınır.
Ekip bölümü unvan listesi değil sorumluluk haritasıdır
Çoğu ekip bölümü fotoğraf, ad ve unvandan oluşur. Bu üçlü kimin var olduğunu söyler, kimin neyden sorumlu olduğunu söylemez. Oysa değerlendirmeyi belirleyen ikincisidir: bir hata bulunduğunda kime ulaşılacağı, hangi konuda kimin karar verdiği, hangi içeriğin arkasında kimin durduğu.
Google, içerik üreticisinin kim olduğunun kendiliğinden anlaşılmasını önerir. Sayfaların beklenen yerlerde yazar künyesi taşıyıp taşımadığını, künyelerin yazar hakkında daha fazla bilgi veren bir sayfaya götürüp götürmediğini sorar ve okuyucunun beklediği yerlere doğru yazar bilgisi eklenmesini açıkça tavsiye eder. Hakkımızda sayfasındaki ekip bölümü ile içeriklerin künyeleri birbirine bağlandığında, tek seferlik bir tanıtım yerine gezilebilir bir sorumluluk ağı oluşur. Bu bağın nasıl kurulacağı ve biyografilerin hangi kanıt öğelerini taşıması gerektiği uzman yazar biyografileri yazısının konusudur.
Bir uyarı gerekli: olmayan kişiyi ekip sayfasına koymak, stok fotoğrafı gerçek çalışan gibi göstermek veya kimseye ait olmayan unvanlar üretmek, eksik bilgiden çok daha ağır bir sorundur. Site hakkında kasıtlı olarak yanlış bilgi vermek, kılavuzda en düşük puan gerekçeleri arasında sayılır.
Gerçek hikaye anlatmak süreç göstermektir
"Gerçek hikaye" ifadesi çoğu zaman duygusal bir kuruluş anlatısı olarak anlaşılır. Kanıt açısından değerli olan kısım genellikle bu değildir. Google, içeriğin nasıl üretildiğinin okuyucuya anlatılmasının güven kurduğunu söyler ve örnek olarak ürün incelemelerinde kaç ürünün test edildiğini, test sonuçlarının ne olduğunu, testlerin nasıl yürütüldüğünü ve fotoğraf gibi somut kanıtları gösterir.
Aynı mantık kurum tanıtımına taşınabilir. İşin nasıl yapıldığını adım adım açıklayan bir bölüm, kuruluş yılı anekdotundan daha fazla bilgi taşır. Bir ziyaretçi süreci okuduğunda ilk görüşmede ne konuşulacağını, hangi ölçümlerin alınacağını, teslimin neyi içerdiğini ve iş bittiğinde elinde ne kalacağını biliyorsa, sayfa gerçekten anlatmış olur. Süreç anlatımı ayrıca doğrulanabilirdir: müşteri, anlatılanla yaşadığını karşılaştırabilir.
Kuruluş hikayesi de bu ölçüte tabi tutulabilir. Hangi problemi çözmek için kurulduğunuz, ilk müşterinin hangi ihtiyaçla geldiği ve o günden bugüne yöntemin nasıl değiştiği anlatılabilir bir hikayedir. "Tutkuyla yola çıktık" cümlesi değildir.
Referans ve müşteri listesinin kanıt sınırı
Kendi sitenizde yayımladığınız müşteri listesi, logo duvarı ve teşekkür yazısı sizin beyanınızdır. Kılavuz, itibar araştırmasında kurumun kendi ürettiği materyallerin bağımsız kaynak sayılmadığını belirtir ve değerlendiriciden site dışındaki kaynaklara bakmasını ister. Bu, referans bölümünün değersiz olduğu anlamına gelmez; yalnızca tek başına kapanmadığı anlamına gelir.
Referans bölümünü kanıta yaklaştıran şey dışarı açılan uçlardır: müşterinin kendi sitesindeki iş birliği sayfası, bağımsız bir yayında çıkan haber, kamuya açık bir ihale veya proje kaydı, üçüncü taraf değerlendirme platformundaki profil. Bağımsız yorum katmanının siteye nasıl taşınacağı üçüncü parti yorum widget'ları yazısında ayrıntılandırılır.
Gizlilik sözleşmesi nedeniyle müşteri adı verilemeyen durumlar da vardır. Bu durumda anonim vaka anlatımı meşrudur, ancak sınırını bilerek kullanmak gerekir: anonim vaka yöntemi gösterir, itibarı doğrulamaz. Sayısal sonuç paylaşılacaksa ölçümün neye göre ve hangi dönem karşılaştırmasıyla yapıldığı yazılmalıdır, aksi halde rakam okuyucuda doğrulanamaz bir iddia olarak kalır.
İletişim bilgisi ve sayfanın bulunabilirliği
Kılavuz iletişim bilgisinin tek bir biçimini dayatmaz. E-posta adresi, telefon, fiziksel adres ve iletişim formu birlikte sayılır; bazı sitelerde bu bilginin departmanlara göre düzenlendiği ve ilgili kişilerin adlarının verildiği belirtilir. Kişisel siteler için ev adresi ve telefon paylaşılmaması meşru görülür, kullanıcı içeriği barındıran ortamlarda takma ad kabul edilir. Belirleyici olan biçim değil, sitenin ziyaretçiden istediğiyle sunulan erişim düzeyinin orantısıdır.
Bulunabilirlik ayrı bir şarttır. Değerlendirici bilgiyi ararken ana sayfadan başlar, iletişim veya müşteri hizmetleri bağlantısını arar, bulamazsa siteyi gezmek zorunda kalır. Aynı zorluk gerçek kullanıcı için de geçerlidir. Hakkımızda ve iletişim sayfaları ana navigasyondan tek adımda ulaşılabilir olmalı, iç bağlantılarla desteklenmeli ve teknik olarak taranabilir durumda bulunmalıdır. Sayfanın gerçekten bağlantılı ve erişilebilir olduğunu görmek için sitenin bağlantı yapısını site içi SEO analizi ile kontrol etmek pratik bir başlangıçtır.
Aynı bilgiyi makine tarafına da bildirmek
Hakkımızda sayfasındaki kimlik bilgileri, Organization yapılandırılmış verisiyle makine tarafından okunabilir biçimde de bildirilebilir. Google bu işaretlemeyi kurumu ve site sahibini anlamak için kullanır. İşaretlemenin doğrudan bir sıralama veya alıntılanma garantisi ürettiğini varsaymak yanlış olur; yaptığı şey sayfadaki bilgiyi belirsizlikten kurtarmaktır.
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Organization",
"name": "Kurum adı",
"legalName": "Tam yasal unvan",
"url": "https://ornek.com/",
"logo": "https://ornek.com/logo.png",
"address": {
"@type": "PostalAddress",
"streetAddress": "Açık adres",
"addressLocality": "İlçe",
"addressRegion": "İl",
"postalCode": "Posta kodu",
"addressCountry": "TR"
},
"contactPoint": {
"@type": "ContactPoint",
"telephone": "+90-XXX-XXX-XX-XX",
"contactType": "customer service"
},
"sameAs": [
"https://www.linkedin.com/company/kurum",
"https://tr.wikipedia.org/wiki/Kurum"
]
}Tek kural şudur: işaretlemedeki her alanın karşılığı sayfada gözle görülür biçimde bulunmalıdır. Sayfada yazmayan bir adresi, olmayan bir çalışan sayısını veya alınmamış bir ödülü yapılandırılmış veriye yazmak, kurumu tanıtmaz; site hakkında yanıltıcı bilgi kategorisine sokar.
Zayıf ifadeyi kanıta çeviren düzeltme
Aşağıdaki tablo sık rastlanan üç kalıbı ve aynı bilginin kanıt üreten biçimini gösterir. Sağdaki sütun kopyalanacak bir cümle değil, uygulanacak bir kuraldır.
| Sayfada sık görülen ifade | Neden kanıt üretmez | Kanıta çeviren biçim |
|---|---|---|
| Alanında öncü ve yenilikçi bir kuruluşuz | Karşılaştırma ölçütü yok, rakip adıyla da doğru kalır, dışarıdan kontrol edilemez | Tüzel unvan, sicil kaydı ve faaliyet alanı yazılır; okuyucu kaydı ilgili resmi sicil üzerinden görebilir |
| Yüzlerce başarılı projeye imza attık | Sayı belirsiz, kapsam tanımsız, sonuç ölçütü yok | Hizmet türü ve ölçüm tanımı verilir; paylaşılabilen işler için müşteri tarafında görünen bir uç gösterilir |
| Deneyimli ve uzman kadromuzla hizmet veriyoruz | Kim olduğu belirsiz, uzmanlık iddiası beyanda kalır | Sorumlu kişiler adıyla yazılır, yetkinlik veren kurum belirtilir ve doğrulanabilir bir kayda bağlanır |
Doldurulacak soru çerçevesi
Hakkımızda sayfası bir şablona değil, cevaplanmış sorulara ihtiyaç duyar. Aşağıdaki sorular sırayla cevaplandığında ortaya çıkan metin zaten kuruma özgü olur. Cevabı olmayan soru boş bırakılır; jenerik cümleyle doldurulduğu anda sayfa kanıt değil gürültü üretmeye başlar.
- Kimlik. Siteyi kim işletiyor: gerçek kişi mi tüzel kişi mi? Tam yasal unvan nedir? Hangi kayıt bu kimliği doğrular ve okuyucu bu kaydı nereden görür?
- Sorumluluk. İçerikten kim sorumlu? Hangi konuda kim karar veriyor? Bir hata bildirildiğinde bildirim kime ulaşır ve ne kadar sürede karşılık bulur?
- Yetkinlik. İddia edilen uzmanlık hangi eğitim, belge, üyelik veya kamuya açık kayıtla doğrulanır? Belge veren kurumun doğrulama yolu var mı?
- Yöntem. İş adım adım nasıl yürüyor? Hangi ölçümler alınıyor, teslim neyi içeriyor, iş bittiğinde müşterinin elinde ne kalıyor?
- Erişim. Hangi kanaldan, hangi saatlerde ve hangi dilde ulaşılıyor? Fiziksel adres var mı? Ödeme alınıyorsa ödeme, değişim ve iade koşulları nerede yazıyor?
- Bağımsız iz. Sizin dışınızda sizden söz eden hangi kaynak var? Bu kaynağa bağlantı verilebilir mi? Verilemiyorsa böyle bir izin nasıl oluşacağı planlanmış mı?
Altı başlığın hepsi birden dolmak zorunda değil. Bir hobi blogunda ilk iki başlık yeterli olabilir, ödeme alan bir sitede beşincisi atlanamaz, YMYL kapsamındaki bir sitede üçüncüsü zorunlu hale gelir. Sayfanın kalitesini uzunluğu değil, ziyaretçiden istenen şeye kıyasla kaç sorunun gerçekten cevaplanmış olduğu belirler.
Sık sorulan sorular
Hakkımızda ve iletişim sayfaları ayrı mı olmalı?
Kritik olan sayfa sayısı değil, bilginin ana sayfadan tek adımda bulunabilmesidir. Değerlendirici kılavuzu bilgi ararken ana sayfadan başlanmasını, iletişim veya müşteri hizmetleri bağlantısının aranmasını, bulunamazsa sitenin gezilmesini tarif eder. Tek sayfada birleşmiş bir hakkımızda ve iletişim bölümü de, birbirine bağlanmış iki ayrı sayfa da bu beklentiyi karşılar. Karşılamayan tek yapı, bilginin derinlere gömülmüş olmasıdır.
Şahıs işletmesiyim, ev adresimi yayımlamak zorunda mıyım?
Kılavuz anonimliğin meşru gerekçeleri olabileceğini kabul eder ve kişisel sitelerin ev adresi ya da telefon gibi kişisel iletişim bilgilerini paylaşmayabileceğini örnek olarak verir. Belirleyici olan sitenin ne yaptığıdır. Yalnızca içerik yayımlayan bir sitede ulaşılabilir bir kanal ve içeriği kimin ürettiği bilgisi yeterli olabilir. Site ödeme alıyorsa ya da YMYL kapsamında bilgi veriyorsa eşik yükselir; bu durumda ticari kaydın ve çalışan bir müşteri hizmetleri kanalının bulunması beklenir.
İyi bir hakkımızda sayfası sıralamayı yükseltir mi?
Böyle doğrudan bir bağ kurulamaz. Google, deneyim, uzmanlık, otorite ve güvenilirlik bütününün kendisinin bir sıralama faktörü olmadığını, değerlendiricilerin ise sıralama üzerinde kontrolü bulunmadığını ve verilerinin algoritmalarda doğrudan kullanılmadığını belirtir. Sayfanın işlevi başkadır: kurumu tanımlanabilir kılmak, iddiaları doğrulanabilir hale getirmek ve ziyaretçinin karar vermesi için gereken bilgiyi ulaşılabilir yerde tutmak. Bu üçü sağlandığında sayfa hem kullanıcı hem de arama sistemleri için işini yapmış olur.
