Bir tarayıcı iletişim sayfanıza geldiğinde ekranda "Bağdat Caddesi No 122" yazan bir karakter dizisi görür. Bu dizi sizin adresiniz de olabilir, bir blog yazısında verilmiş örnek de olabilir, hatta bir rakibin adresi de olabilir. Aynı sayfadaki telefon numarası satış hattınız da olabilir, tedarikçinizin numarası da. Makinenin sayfaya bakarken cevaplayamadığı soru şudur: bu sayfa bir işletmeyi mi anlatıyor, anlatıyorsa hangisini?
LocalBusiness işaretlemesi tam olarak bu soruya verilen cevaptır. Sayfanın kaynak koduna yerleştirilen ve okuyucuya görünmeyen bir veri bloğuyla "bu sayfa şu adı taşıyan şu adresteki işletmeyi anlatıyor" dersiniz. Google bu işaretlemede yalnızca iki alanı zorunlu tutar: name ve address. Geri kalan her şey önerilen alandır. İşaretlemenin değeri de alan sayısından değil, yazdığınız alanların sayfada gerçekten görünen bilgiyle birebir örtüşmesinden gelir.
LocalBusiness şeması ne işe yarar?
Yapılandırılmış veri, sayfa içeriğinin makine tarafından okunabilir bir özetidir. LocalBusiness türü bu özetin işletme bilgilerine ayrılmış hâlidir ve iki iş yapar. Birincisi belirsizliği kaldırır: sayfadaki metin parçalarının hangisinin ad, hangisinin adres, hangisinin çalışma saati olduğunu tahmine bırakmaz. İkincisi sayfayı Google Arama'daki zengin sonuç görünümlerine uygun hâle getirebilir.
Buradaki "uygun hâle getirebilir" ifadesi dikkatli seçildi. Google'ın yapılandırılmış veri yönergeleri, işaretlemenin arama sonuçlarında gösterileceğinin garanti edilmediğini açıkça söyler. Sayfanız Zengin Sonuçlar Testi'ni sorunsuz geçse bile Google, kullanıcı için düz metin sonucun daha iyi olacağına karar verebilir. İşaretleme uygunluk üretir, görünüm sözü vermez.
İkinci ve daha sık atlanan sınır şudur: LocalBusiness işaretlemesi sizin web sayfanızı tarif eder. Haritalar'daki kaydınızı, işletme kartınızı ya da yerel paketteki sıranızı tarif etmez. Bu ayrımın pratik sonuçları yazının ilerleyen bölümlerinde açılıyor.
Zorunlu ve önerilen alanlar hangileri?
Google'ın LocalBusiness dokümanı alanları ikiye ayırır. Zorunlu olanlar yalnızca ikidir.
- name: işletmenin adı, düz metin olarak.
- address: işletmenin fiziksel yeri,
PostalAddressnesnesi olarak. Google bu nesnenin içine mümkün olduğunca çok alt alan koymanızı ister: sokak, ilçe, il, posta kodu ve ülke.
Önerilen alanlar listesi ise şunları içerir: telephone, openingHoursSpecification, geo, url, priceRange, department, menu, servesCuisine, review ve aggregateRating. Google, sağladığınız önerilen özellik sayısı arttıkça sonucun kullanıcı için kalitesinin yükseldiğini ve ek bilgilerin zengin sonuç sıralamasında dikkate alındığını belirtir. Yani önerilen alanlar süs değildir, ancak bu bir "ne kadar çok alan o kadar iyi sıra" kuralı da değildir. Doldurulan her alanın sayfada karşılığı olması gerekir.
Bir de listede görünmeyen ama geçerli olan alanlar var. LocalBusiness, schema.org hiyerarşisinde Organization türünün alt türüdür. Google da bu nedenle Kuruluş alanlarının takip edilmesini önerir. Pratikte bu, sameAs gibi kurum düzeyindeki alanları LocalBusiness bloğunuzda kullanabileceğiniz anlamına gelir.
Yorum ve puan alanları için bir uyarı gerekiyor: aggregateRating, Google'ın tanımına göre başka yerel işletmeler hakkında yorum toplayan siteler için önerilen bir alandır. Kendi sitenizde kendi işletmenizin yıldızını işaretleyip arama sonucunda yıldız çıkarmayı beklemek doğru kullanım değildir ve gerçek kullanıcıya ait olmayan puanlar spam kabul edilir.
Doğru alt türü seçmek işin yarısıdır
Google'ın dokümanı net bir talimat verir: mümkün olan en belirgin LocalBusiness alt türünü kullanın. Bir restoran için Restaurant, bir mağaza için Store, bir güzellik merkezi için DaySpa, bir spor salonu için HealthClub gibi. Genel LocalBusiness türü, işletmeniz için tanımlanmış daha spesifik bir tür varken tercih edilmesi gereken seçenek değildir. Aynı ilke genel yapılandırılmış veri yönergelerinde de tekrarlanır: schema.org tarafından tanımlanan en belirgin geçerli tür ve özellik adlarını kullanmaya çalışın.
İşletmeniz birden fazla işi birlikte yapıyorsa türleri dizi olarak yazarsınız. Google bu durumda additionalType kullanımını desteklemez.
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": ["Electrician", "Plumber", "Locksmith"]
}Alt tür seçimi kozmetik bir tercih değildir, çünkü bazı alanlar yalnızca belirli alt türlerde anlam taşır. servesCuisine ve menu bir restoran için doğrudur, bir oto servis için değildir. Türü doğru seçtiğinizde hangi alanları doldurmanız gerektiği de büyük ölçüde belirlenmiş olur.
Çalışan bir LocalBusiness JSON-LD örneği
Aşağıdaki blok, tek konumlu bir oto servisin konum sayfası için hazırlanmış örnek bir işaretlemedir. Sayfanın <head> bölümüne application/ld+json tipinde bir script olarak yerleştirilir.
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "AutoRepair",
"name": "Kadıköy Oto Servis",
"url": "https://ornek.com/kadikoy-servis",
"image": "https://ornek.com/gorsel/servis.jpg",
"telephone": "+902165550142",
"priceRange": "TRY 500 - TRY 4000",
"address": {
"@type": "PostalAddress",
"streetAddress": "Bağdat Caddesi No 122",
"addressLocality": "Kadıköy",
"addressRegion": "İstanbul",
"postalCode": "34710",
"addressCountry": "TR"
},
"geo": {
"@type": "GeoCoordinates",
"latitude": 40.985412,
"longitude": 29.056781
},
"openingHoursSpecification": [
{
"@type": "OpeningHoursSpecification",
"dayOfWeek": ["Monday", "Tuesday", "Wednesday", "Thursday", "Friday"],
"opens": "08:30",
"closes": "18:30"
},
{
"@type": "OpeningHoursSpecification",
"dayOfWeek": "Saturday",
"opens": "09:00",
"closes": "14:00"
}
],
"sameAs": [
"https://www.instagram.com/ornekservis",
"https://tr.linkedin.com/company/ornekservis"
]
}Bu blokta zorunlu iki alan (name ve address) var, geri kalanların hepsi önerilen alanlardan seçilmiş durumda. Blok hangi sayfaya konuyorsa o sayfanın anlattığı işletmeyi tarif ediyor. Genel yapılandırılmış veri yönergeleri de bunu ister: yapılandırılmış veriyi, açıkladığı sayfaya yerleştirin.
Saat konum ve telefon alanları nasıl yazılır?
Doğruluk hatalarının çoğu bu üç alanda çıkar, çünkü üçü de biçim disiplini ister.
Telefon. Numarayı uluslararası biçimde yazmak en güvenli yoldur: ülke kodu, ardından boşluksuz rakamlar. Sayfada numarayı okunabilir biçimde göstermeniz elbette gerekir, ancak işaretleme içindeki değerin makine tarafından tek bir numaraya çözülebilmesi gerekir. Sayfada birden fazla numara varsa işaretlemeye o konumun asıl hattını yazın, çağrı merkezini değil.
Çalışma saatleri. openingHoursSpecification, saatleri gün gruplarına bölerek yazmanıza izin verir. Hafta içi tek bir blok, cumartesi ayrı bir blok olabilir. Buradaki asıl risk teknik değil operasyoneldir: saatler değiştiğinde işaretlemeyi güncellemeyi unutmak, sayfada doğru saat gösterirken kaynak kodda eski saati taşımak anlamına gelir. Saatleri sayfa şablonunda tek bir veri kaynağından besleyip hem görünen metne hem işaretlemeye oradan yazdırmak bu riski tamamen ortadan kaldırır.
Konum. geo alanındaki enlem ve boylam, işletmenin girişinin gerçekte bulunduğu noktayı göstermelidir. İlçe merkezine yuvarlanmış ya da haritadan gelişigüzel alınmış koordinat, kullanıcıyı yanlış noktaya götürdüğü için sayfanın işine yaramaz.
priceRange alanı da sık sorulur. Burada beklenen bilgi, işletmenin fiyat sınıfını okuyucuya anlatan kısa bir ifadedir. Uydurulmuş bir aralık yazmak yerine sayfada zaten belirttiğiniz gerçek aralığı taşımak doğru yaklaşımdır; sayfada böyle bir bilgi yoksa alanı boş bırakmak, olmayan bir bilgiyi işaretlemekten iyidir.
Şema Google İşletme Profilini günceller mi?
Hayır. Bu, konuyla ilgili en yaygın yanlış beklentidir ve iki farklı sistemin karıştırılmasından doğar.
LocalBusiness işaretlemesi sizin sitenizin kodunda yaşar ve sayfanızın Google Arama'daki görünümüyle ilgilidir. Google İşletme Profili ise ayrı bir üründür; adres, kategori, çalışma saatleri ve hizmet bölgesi gibi bilgiler doğrulanmış profilin kendi yönetim ekranından düzenlenir. Sitenizdeki JSON-LD bloğunu değiştirdiğinizde profildeki bilgi değişmez. Tersi de geçerlidir: profildeki saati güncellemeniz sitenizin kaynak kodundaki saati düzeltmez.
Bu ayrım sıralama tarafında da geçerli. Google İşletme Profili yardım dokümanı yerel sonuçların çoğunlukla üç faktöre göre belirlendiğini söyler: alaka düzeyi, mesafe ve belirginlik. Alaka düzeyi profilin sorguyla ne kadar eşleştiğini, mesafe arayan kişiyle işletme arasındaki uzaklığı, belirginlik ise işletmenin ne kadar bilindiğini ifade eder ve Google belirginlik için işletmenin bağlantısının paylaşıldığı web sitesi sayısı ile aldığı yorum sayısı gibi unsurları örnek verir. Bu üç sinyalin ayrıntılı açılımı yerel SEO rehberimizde duruyor.
Listede LocalBusiness işaretlemesi yok. Şema haritalarda sizi yukarı taşıyan bir kaldıraç değildir. Destekleyici bir katmandır: sitenizin sayfasındaki işletme bilgisini makineye net biçimde okutur ve bu bilginin profildeki, dizinlerdeki ve sayfadaki hâliyle çelişmemesini sağlamanıza yardımcı olur. Tutarlılığın kendisi değerlidir, işaretlemenin varlığı tek başına değil.
NAP tutarlılığı şemanın değerini belirler
Yapılandırılmış verinin en sert kuralı doğruluk kuralıdır. Google'ın genel yönergeleri iki şeyi net söyler: yapılandırılmış veriniz sayfa içeriğinin doğru bir gösterimi olmalıdır ve sayfanın okuyucularına görünmeyen içeriği işaretlemeyin. Yani sayfada yazmayan bir adresi JSON-LD içine koymak, teknik olarak geçerli bir kod üretse bile yönerge ihlalidir.
Bu kural işaretlemeyi doğrudan NAP tutarlılığı meselesine bağlar. Sitenizin iletişim sayfasında yazan ad, adres ve telefon ile JSON-LD bloğundaki değerler aynı olmak zorundadır. Aradaki fark bir kısaltmadan ibaret olsa bile (sayfada "Cad." yazarken kodda "Caddesi" yazması gibi) işaretlemeyi zayıflatmaz ama ihmalin sinyalidir; asıl sorun şube numarası, kat bilgisi ya da farklı bir telefon hattı gibi anlamı değiştiren farklılıklardır.
Doğru sıra şudur: önce sayfadaki görünen bilgiyi doğru ve güncel hâle getirin, sonra işaretlemeyi o bilgiden üretin. Ters sıra, kaynak kodda gerçeğe uymayan bir işletme kaydı taşımanıza yol açar.
Birden fazla şube veya bölüm nasıl işaretlenir?
Google'ın kuralı basit: her yerel işletme konumunu ayrı bir LocalBusiness öğesi olarak tanımlayın. Pratikte bu, her şube için ayrı bir konum sayfası açmak ve o sayfaya yalnızca o şubenin işaretlemesini koymak demektir. Beş şubenin bilgisini ana sayfaya tek blokta yığmak ne kullanıcı ne makine tarafında işe yarar.
Tek bir konumun içinde kendi çalışma saatleri veya kendi telefon numarası olan bölümler varsa department alanı devreye girer. Bir mağazanın içindeki eczane, bir otelin içindeki restoran gibi durumlarda her bölüm ayrı bir öğe olarak işaretlenir ve yalnızca ana işletmeden farklı olan alanlar bölüm öğesinin içinde tanımlanır. Ortak olan bilgileri bölüm içinde tekrar etmeye gerek yoktur.
Sık yapılan LocalBusiness şema hataları
- Sanal ofis veya olmayan adres işaretlemek.
addressalanı işletmenin fiziksel yerini bildirir. Sadece yazışma için kullanılan bir adres ya da hiç bulunmadığınız bir ilçeye ait bir kayıt, işaretlemenin tarif ettiği gerçeklikle çelişir. - Sayfada görünmeyen bilgiyi koda gömmek. Yönergeler bunu açıkça yasaklar. Kodda duran ama ekranda karşılığı olmayan alan, işaretlemenin tamamının güvenilirliğini düşürür.
- Telefonun sayfada ve kodda farklı olması. En sık rastlanan tutarsızlık budur ve genelde site yenilenirken görünen metin güncellenip şablondaki işaretlemenin unutulmasından kaynaklanır.
- Genel türde kalmak. İşletme için tanımlı bir alt tür varken
LocalBusinesstüründe bırakmak, makineye verdiğiniz bilgiyi gereksiz yere bulanıklaştırır. - Aynı bloğu her sayfaya kopyalamak. Yapılandırılmış veri, açıkladığı sayfaya konur. Blog yazılarının altına işletme bloğu iliştirmek işaretlemeyi güçlendirmez.
- Kendi sitesinde kendine yıldız vermek. Gerçek kullanıcılara ait olmayan puan ve yorumlar spam kabul edilir.
- Saat ve koordinatı bir kez yazıp unutmak. İşaretleme, bilgi değiştiğinde güncellenmesi gereken canlı bir kayıttır.
İşaretlemeyi doğrulamak ve sonrasını izlemek
İlk adım söz dizimi kontrolüdür. Zengin Sonuçlar Testi bloğunuzun ayrıştırılabilir olup olmadığını, zorunlu alanların bulunup bulunmadığını ve hangi uyarıların çıktığını gösterir. Ancak aracın sınırı da net: Google, sorunun söz diziminden kaynaklanmadığı durumlarda bu aracın problemi tanımlayamayacağını belirtir. Yani test yeşil onay verse bile adresiniz yanlışsa ya da işaretlediğiniz bilgi sayfada görünmüyorsa araç bunu size söylemez.
İkinci adım site düzeyinde izlemedir. Search Console'un yapılandırılmış veri raporları, tek tek sayfalarda değil şablon düzeyinde tekrar eden hataları ortaya çıkarır. Bir şablon hatası tek seferde yüzlerce sayfayı etkileyebildiği için asıl bulunması gereken hata tipi budur.
Üçüncüsü, yaptırım tarafını doğru anlamaktır. Yapılandırılmış veri kaynaklı bir manuel işlem uygulandığında sayfa zengin sonuç olarak görünmeye artık uygun olmaz, ancak Google bu durumda sayfanın web aramasındaki sıralamasının etkilenmediğini belirtir. Manuel işlem varsa sayfadaki yapılandırılmış veriler dikkate alınmaz; sorun düzeltildikten sonra yeniden değerlendirme talebi gönderilebilir. Bu, "yanlış şema sitemi cezalandırır mı" sorusunun gerçek cevabıdır: risk, sıralamanızı kaybetmek değil, zengin sonuç uygunluğunuzu kaybetmektir.
Son olarak sabır gerekir. İşaretleme düzeltildikten sonra Google'ın sayfayı yeniden tarayıp yeniden dizine eklemesi zaman alır. Kodu değiştirdikten birkaç saat sonra arama sonucuna bakıp sonuç çıkarmak yanıltıcıdır.
Sık sorulan sorular
Fiziksel adresi olmayan bir hizmet bölgesi işletmesi LocalBusiness kullanabilir mi? Google'ın LocalBusiness işaretlemesinde address zorunlu alandır, dolayısıyla adres bildirmeden bu işaretlemeyi eksiksiz uygulamak mümkün değildir. Müşteriyi kendi mekanında ağırlamayan işletmelerde adresin gizlenmesi profil tarafında yönetilen bir konudur; sitedeki işaretleme ise sayfada gerçekten yayınladığınız bilgiyi yansıtmak zorundadır.
İşaretlemeyi JSON-LD yerine microdata ile yazsam olur mu? Olur, Google birden fazla biçimi destekler. Ancak JSON-LD bloğu HTML gövdesinden bağımsız tek bir yerde durduğu için bakımı belirgin biçimde kolaydır; microdata etiketleri gövdeye dağıldığından tema güncellemelerinde kolayca bozulur.
Şemayı ekledim ama arama sonucunda hiçbir şey değişmedi. Yanlış mı yaptım? Mutlaka değil. Yapılandırılmış veri her zaman görünür bir sonuç değişikliği üretmez ve Google böyle bir garanti vermez. Önce testte hata var mı diye bakın, sonra işaretlediğiniz bilgilerin sayfada görünüp görünmediğini kontrol edin. İkisi de temizse işaretleme görevini yapıyor demektir; görünüm kararı Google'ın tarafındadır.
