
Bir iddianın geldiği kaynağa bağlantı vermek, sayfanın sıralama gücünden bir şey eksiltmez. Google'ın dış bağlantıları niteleme dokümanı tam tersini varsayar: Google'ın normal biçimde çekip ayrıştırmasını beklediğiniz bağlantılara hiçbir rel değeri eklemeniz gerekmez. Yani işaretsiz bağlantı istisna değil, varsayılan davranıştır.
Buna rağmen çok sayıda içerik ekibi dışarıya link vermekten kaçınıyor, verdiğinde de refleks olarak nofollow ekliyor. Bu refleksin iki ayrı sorunu var. Birincisi, dayandığı mekanizma Google'ın güncel dokümantasyonunda tarif edilmiyor. İkincisi, gerçekten karar gerektiren yerde (reklam bağlantısı, kullanıcı içeriği, affiliate) çoğu site aynı refleksi uyguladığı için ayrım tamamen kayboluyor.
Dışa link verme korkusu nereden geliyor
Korkunun kökeni, bağlantıyı su tesisatı gibi düşünen eski bir zihinsel modeldir: sayfanın sabit bir "güç havuzu" vardır, her dış bağlantı bu havuzdan bir miktar sızdırır, dolayısıyla dışarıya ne kadar az link verilirse o kadar iyidir. Bu modelin uzantısı olarak bir dönem "link şekillendirme" pratiği yayıldı; amaç, nofollow ile bazı bağlantıları kapatıp değeri istenen bağlantılara yönlendirmekti.
Bugünkü dokümantasyonda bu modelin karşılığı yok. Google'ın dış bağlantı belgesi rel değerlerini bir vana olarak değil, "bağlantı verdiğiniz sayfayla ilişkinizi bildirme" aracı olarak tanımlıyor. Belgede ne bir sızıntı mekanizması ne de nofollow ile korunan değerin başka bağlantılara aktarıldığına dair bir tarif bulunuyor.
Burada dikkatli olmak gerekir: dokümantasyonda bir mekanizmanın anlatılmaması, o mekanizmanın kesinlikle var olmadığının ölçülmüş kanıtı değildir. Ama iki seçenek arasında karar verirken belgelenmiş varsayılan davranışa göre çalışmak, belgelenmemiş bir mekanizmaya göre çalışmaktan daha savunulabilirdir. Kaçınmanın maliyeti ise somut: iddiaların doğrulanamaz hale gelmesi ve okurun sizin sözünüze mecbur kalması.
Google dış bağlantılar için gerçekte ne istiyor
Dokümanın mantığı basit. Bağlantı sıradan bir editoryal referanssa hiçbir şey yapmazsınız. Bağlantının arkasında ticari bir ilişki, kullanıcı kaynaklı bir içerik veya ilişkilendirilmek istemediğiniz bir hedef varsa bunu bildirirsiniz. Üç değer bu bildirim için var ve gerektiğinde birlikte kullanılabilir; rel="ugc sponsored" geçerli bir kombinasyondur.
| Durum | Kullanılacak değer | Dokümantasyondaki karşılığı | Sahada görülen hata |
|---|---|---|---|
| İddiayı doğrulayan editoryal kaynak | Değer yok | Normal bağlantı, niteleme gerekmez | Refleksle nofollow eklemek |
| Reklam, ödemeli yerleşim, affiliate | sponsored |
Reklam veya ödemeli yerleşim bağlantıları | Hiç işaretlememek |
| Yorum, forum gönderisi, kullanıcı profili | ugc |
Kullanıcı üretimli içerikteki bağlantılar | Editoryal bağlantılara da uygulamak |
| Siteyle ilişkilendirilmek istenmeyen hedef | nofollow |
Diğer değerler uymadığında kullanılır | İndeksleme engeli sanmak |
| Kendi sitenizin taranmasını istemediğiniz bölümü | rel değil, robots.txt | Site içi kontrol için disallow kuralı | İç linke nofollow basmak |
Uygulamada tek bir bağlantıya birden fazla değer verilmesi gereken durumlar var. Kullanıcının yorum alanına bıraktığı ve aynı zamanda ödemeli bir yerleşim olduğu bilinen bir bağlantı ikisini birden taşır:
<a href="https://ornek.com/urun" rel="ugc sponsored">ürün sayfası</a>
<a href="https://ornek.com/kampanya" rel="nofollow sponsored">kampanya</a>
İkinci satırdaki nofollow, yeni değerleri desteklemeyen sistemlerle geriye dönük uyum için eklenir. Google açısından reklam bağlantısını işaretlemek üzere sponsored tercih edilir, ancak nofollow da bu amaç için kabul edilen bir işaretlemedir.
nofollow bir emir değil ipucudur
En yaygın ezber, nofollow eklenen bir bağlantının Google tarafından hiç dikkate alınmadığıdır. Google'ın kendi açıklaması bunu doğrulamıyor. Üç değer de sıralama açısından ipucu olarak değerlendirilir, yani sistemin dikkate almak zorunda olduğu kesin bir talimat değildirler. Tarama ve indeksleme tarafında ise nofollow, 1 Mart 2020'den beri yine bir ipucu olarak çalışıyor; öncesindeki katı davranış sona erdi.
Bunun iki pratik sonucu var. Birincisi, yalnızca nofollow ile işaretlediğiniz bir sayfanın Google'ın dizinine hiç girmeyeceğini varsayamazsınız; bir sayfayı dizin dışında tutmanın yolu bu değildir ve hiçbir zaman bu şekilde önerilmedi. İkincisi, nofollow bir tasarruf aracı değildir: dokümantasyon, işaretlenen bağlantıdan artakalan bir değerin başka bağlantılara dağıtıldığını hiçbir yerde tarif etmiyor.
Kendi sitenizin bir bölümünün taranmasını istemiyorsanız doğru araç iç bağlantıya nofollow basmak değil, robots.txt üzerindeki disallow kuralıdır. İç bağlantı mimarisinin nasıl kurulacağı ayrı bir konu ve kendi kurallarıyla çalışır; alakalı ve derinleştirici iç linkleme mantığı, dış bağlantı işaretlemesiyle karıştırılmamalıdır.
Hangi kaynağa bağlantı verilir
Doğru rel değerini seçmek, sorunun küçük yarısı. Asıl belirleyici olan, bağlantının nereye gittiğidir. Tek bir ilke işi büyük ölçüde çözer: iddia nereden çıktıysa oraya bağlan, iddiayı aktaran ara yayına değil.
Bir istatistiği haber olarak duyuran siteye değil, o veriyi üreten kuruma bağlanmak; bir teknik davranışı yorumlayan makaleye değil, davranışı tanımlayan resmi dokümana bağlanmak buradaki farkı yaratır. Ara yayına verilen bağlantı okuru bir adım daha uzağa götürür ve doğrulama zincirini uzatır.
Hedef seçerken işe yarayan pratik sıralama şudur:
- Konuyu tanımlayan resmi doküman, standart metni veya düzenleyici kurum yayını
- Hakem sürecinden geçmiş araştırma veya metodolojisini açıkça yayımlayan kurum raporu
- Veri setinin kendisini erişilebilir kılan birincil veri kaynağı
- Yukarıdakiler yoksa, kendi ölçümünü ve yöntemini açıklayan sektörel analiz
Her aday bağlantı için tek bir test yeterli: okur bu bağlantıya tıkladığında, benim iddiamı benden bağımsız olarak doğrulayabiliyor mu? Cevap hayırsa bağlantı bir kanıt değil, süstür. Erişilemeyen hedefler de aynı testten kalır; ödeme duvarının arkasındaki, kayıt isteyen veya artık var olmayan bir sayfa okurun doğrulama imkânını ortadan kaldırır.
Bağlantı metni konusunda ölçü, hedefi tarif etmektir. Anahtar kelime yerleştirmek için optimize edilmiş bağlantı metni, ödemeli içerik veya konuk yazı bağlamında Google'ın spam politikalarında doğrudan bağlantı spamı örneği olarak geçiyor. Aynı disiplin size gelen bağlantılar için de geçerli; kaliteli backlink tanımının çekirdeğinde de editoryal gerekçe var.
Kaynak göstermek gerçekten uzmanlık kanıtı mı
Bu noktada sık yapılan bir abartma var: dış bağlantıların sayfaya bir "güvenilirlik puanı" eklediği iddiası. Google'ın kendi ifadesiyle E-E-A-T'nin kendisi spesifik bir sıralama faktörü değil; sistemler, iyi E-E-A-T taşıyan içeriği ayırt etmeye yarayan farklı sinyallerin karışımını kullanıyor. Dört bileşen arasında en önemlisi güven olarak tanımlanıyor, diğerleri güvene katkı veren unsurlar olarak konumlanıyor.
Kaynak göstermenin bu çerçevedeki yeri daha mütevazı ve daha somut. Google'ın içerik öz değerlendirme sorularında, bir içeriğin okuru güvenmeye ikna edip etmediği sorgulanırken açık kaynak gösterimi, uzmanlık kanıtı ve yazar hakkında bilgi aynı soru içinde birlikte anılıyor. Yani kaynak gösterme, algoritmaya iletilen bir puan değil, içeriğin okur karşısındaki doğrulanabilirlik kalitesini belirleyen bir editoryal özellik.
Bu yüzden dış bağlantı tek başına çalışmaz. Aynı sorunun içinde geçen yazar arka planı ve inceleme kaydı, bağlantının yanında duran diğer güven yüzeyleridir. Detaylı uzman yazar biyografileri içeriği kimin ürettiğini, inceleyen kişi bilgisi ise kimin doğruladığını gösterir. Sağlık, finans veya güvenlik gibi kararı doğrudan etkileyen konularda bu katmanların hepsi daha fazla önem taşır; Google bu tür konularda güçlü E-E-A-T ile uyumlu içeriğe daha fazla ağırlık verdiğini açıkça söylüyor.
Affiliate ve sponsorlu bağlantıyı ayırmak
Editoryal bağlantı ile ticari bağlantı arasındaki çizgi, dış bağlantı politikasının en çok ihmal edilen tarafı. Google'ın bağlantı spamı tanımı, para karşılığı bağlantı alıp satmayı, mal veya hizmet karşılığı bağlantı vermeyi ve inceleme yazsın diye ürün gönderip karşılığında bağlantı almayı aynı başlık altında topluyor. Aynı politika, ödemeli makale ve yerli reklam formatlarında sıralama değeri aktaran bağlantıları da kapsıyor.
Buradaki ayrım niyetle değil, ilişkiyle kurulur. Bir bağlantının arkasında herhangi bir karşılık varsa (ödeme, komisyon, ürün, takas, hizmet) bu bağlantı sponsored ile işaretlenir. Karşılık yoksa ve bağlantı yazının iddiasını doğrulamak için oradaysa işaretsiz kalır. Ödemeli inceleme yayımlıyorsanız işaretlemenin yanına okura dönük görünür bir açıklama da eklemek gerekir; bu, arama tarafındaki bir gereklilikten önce okura karşı dürüstlük meselesidir.
Politikada kolayca gözden kaçan bir madde daha var: bir hizmetin kullanım şartlarında ya da sözleşmesinde, içerik sahibine bağlantıyı niteleme seçeneği bırakılmadan bağlantı verme zorunluluğu getirmek de bağlantı spamı olarak sayılıyor. Bir eklenti, tema veya araç size "altta bize link vereceksin" diyorsa, o bağlantıyı sponsored veya nofollow ile işaretleme hakkınız var.
Karar kuralları
Yukarıdaki ayrımları her yazıda yeniden düşünmek yerine altı kurala indirgemek mümkün. Sırayla uygulandığında hemen her bağlantı ilk üç adımda çözülür.
- Bağlantı, yazıdaki bir iddiayı doğrulayan editoryal kaynağa gidiyorsa ve arkasında hiçbir karşılık yoksa: hiçbir
reldeğeri ekleme. - Bağlantının arkasında ödeme, komisyon, ürün, takas veya hizmet varsa:
sponsoredekle. - Bağlantıyı siteye kullanıcı bıraktıysa (yorum, forum, profil, listeleme):
ugcekle. Uzun süre kaliteli katkı veren üyeler için bu işareti kaldırmayı seçebilirsin. - Bağlantıyı vermek zorundasın ama siteni o hedefle anılırken görmek istemiyorsan (spam örneği, tartışmalı kaynak, incelenen kötü uygulama):
nofollowekle. - Engellemek istediğin şey kendi sitendeki bir bölümse: bağlantıya değil, robots.txt disallow kuralına git. Dizinden çıkarmak istiyorsan ayrı bir mekanizma kullan.
- Bağlantı okura yeni bir doğrulama imkânı vermiyorsa: hiç link verme. İşaretlenmiş gereksiz bağlantı da gereksiz bağlantıdır.
Bu kuralların hiçbiri bir sayı hedefi içermiyor ve bilinçli olarak öyle. Bir yazıda kaç dış bağlantı olacağını içeriğin kaç doğrulanabilir iddia taşıdığı belirler. Beş iddiası olan bir rehberde beş kaynak fazla değildir; hiçbir iddiası olmayan bir tanıtım metninde bir kaynak bile fazladır. Aynı mantık SEO çalışmasının genel çerçevesinde de geçerli: sayı değil, sayının arkasındaki gerekçe kararı belirler.
Sık sorulan sorular
Bir sayfada verilebilecek dış bağlantı sayısının üst sınırı var mı?
Google'ın dış bağlantı dokümantasyonunda sayısal bir sınır tanımlanmıyor. Pratik sınırı okur belirler: her bağlantının okunuşu kesintiye uğratacak kadar sık olması, metnin akışını bozar. Doğrulanabilir iddia başına bir kaynak makul bir çalışma ölçüsüdür.
nofollow eklediğim bağlantıdaki sayfa Google'a hiç ulaşmaz mı?
Hayır. nofollow tarama ve indeksleme tarafında da bir ipucu olarak değerlendiriliyor, mutlak bir engel değil. Bir sayfanın dizine girmesini engellemek istiyorsanız bunun için tasarlanmış mekanizmaları kullanmanız gerekir.
Eski yazılarımdaki tüm dış bağlantıları nofollow'a çevirmeli miyim?
Bu, düzeltilmesi gereken durumu tersine çevirir. Editoryal kaynaklar işaretsiz kalmalıdır. Toplu geçmiş taramasında aranması gereken şey nofollow eksikliği değil, hiç işaretlenmemiş affiliate ve ödemeli yerleşim bağlantılarıdır.
Rakip bir siteye bağlantı vermek zorunda kalırsam ne yapmalıyım?
Bağlantı yazıdaki bir iddiayı doğruluyorsa normal editoryal bağlantı olarak bırakılır. Rakip olması tek başına bir niteleme gerekçesi değildir; niteleme gerekçesi ticari ilişki, kullanıcı kaynağı veya ilişkilendirilmek istememektir.



